Bị cả thế giới chỉ trích vì hạn chế quyền tự do ngôn luận, Luật an ninh mạng Trung Quốc áp đặt những điều luật vô cùng gắt gao, kiểm soát đến mức tối đa hoạt động của công dân trên không gian mạng.

Luật An ninh mạng Trung Quốc có hiệu lực thi hành từ ngày 01/06/2017 áp dụng đối với tất cả công trong nước và công dân nước ngoài sinh sống, làm việc tại Trung Quốc. Kể từ thời điểm đó sự tự do trên không gian mạng của công dân nơi đây trở nên hạn hẹp hơn bao giờ hết.

1. Sự hà khắc trong luật an ninh mạng Trung Quốc

  • Phạt tù từ 5 ngày đến 11 năm đối với các hành vi sử dụng mạng xã hội để chia sẻ thông tin hoặc bình luận liên quan đến chủ đề nhạy cảm.
  • Khi đăng ký sử dụng các dịch vụ trên mạng Internet phải sử dụng thông tin thật của cá nhân. Những trường hợp mạo danh có thể sẽ phải ngồi tù. Bên cạnh đó các hành vi của cá nhân trong khi sử dụng không gian mạng sẽ gắn liền với hệ thống chấm điểm công dân.
  • Những trang web không được sự cấp phép hoạt động của chính phủ bị cấm đăng tải thông tin trên mạng. Ngoài ra các giải pháp bảo mật và mã hóa dữ liệu cũng nằm dưới sự kiểm soát của chính phủ.
  • Công ty nước ngoài hoạt động tại Trung Quốc phải đặt máy chủ chứa dữ liệu tại Trung Quốc.

Luật an ninh mạng Trung Quốc được ban hành với những điều luật hà khắc

Luật an ninh mạng Trung Quốc được ban hành với những điều luật hà khắc

>>>Xem thêm: Luật an ninh mạng là gì? Nội dung và tầm quan trọng của luật an ninh mạng

Trước đây các hoạt động tín ngưỡng, tôn giáo trên không gian mạng của công dân vẫn thường xuyên bị chính phủ Trung Quốc sử dụng công nghệ để đàn áp. Kể từ thời điểm Luật an ninh mạng Trung Quốc được ban hành, những hành vi vi phạm nhân quyền đó được hợp pháp hóa. Có thể thấy rõ thông qua những sự việc sau:

Khóa hàng loạt các tài khoản mạng xã hội

Sự kiện diễn ra vào năm 2013 và gấy bức xúc lớn trong cộng đồng mạng xã hội khi các tài khoản blog của lãnh đạo các nhóm bất đồng chính chính với hàng triệu lượt theo dõi bị khóa. Tiếp sau đó là các tài khoản wechat cung cấp các thông tin nhạy cảm cũng không thể đăng nhập. Hàng triệu tài khoản trên mạng xã hội chia sẻ các sự thật không có lợi đối với chính quyền Trung Quốc cũng bị dừng hoạt động.

Bắt bớ người dùng trên mạng

Luật an ninh mạng Trung Quốc bắt buộc các nhà cung cấp dịch vụ trên mạng phải lưu trữ thông tin người dùng và cung cấp cho cơ quan chính phủ. Mọi dữ liệu, hội thoại, email đều có thể bị chính quyền khai thác và dựa vào đó để kết án.

Luật an ninh mạng Trung Quốc không cho phép người dùng mạng xã hội chia sẻ các thông tin liên quan đến Pháp Luân Công

Luật an ninh mạng Trung Quốc không cho phép người dùng mạng xã hội chia sẻ các thông tin liên quan đến Pháp Luân Công

Những người dùng internet tại Trung Quốc bị bắt chỉ vì xem các video liên quan đến đạo Hồi. Chia sẻ thông tin chính quyền đàn áp các học viên Pháp Luân Công cũng bị xem là vi phạm pháp luật và bị bắt.

Quản lý các đơn vị thông tin truyền thông và báo chí

Những thông tin có nội dung nhạy cảm liên quan đến các hoạt động chính trị phải được sự cho phép của chính phủ. Quyền tự do báo chí và tự do ngôn luận nằm trong sự kiểm soát gắt gao của chính phủ.

Các cơ quan truyền thông báo chí nước ngoài tại Trung Quốc bắt buộc tổng biên tập phải là người mang Quốc tịch Trung Quốc. Bên cạnh đó chính phủ Trung Quốc phải có cổ phần đặc biệt để trở thành thành viên hội đồng quản trong các cơ sở đặt tại Trung Quốc.

2. Luật an ninh mạng Trung Quốc hướng đến Chinternet

Từ khi luật an ninh mạng Trung Quốc được áp dụng, có thể thấy rõ tham vọng biến internet trở thành Chinternet dưới sự kiểm soát hoàn toàn của nhà nước. Không gian mạng internet là nơi người dùng có thể tự do trao đổi thông tin và phát triển các ứng dụng tuy nhiên Chinternet của Trung Quốc hạn chế người dùng internet ở tất cả các mặt, từ nội dung, mạng lưới kết nối cho đến ứng dụng và các kênh giao tiếp.

Để thiết lập Chinternet, Trung Quốc đã dựng lên Great Wall Firewall (Vạn lý tường lửa) từ những bức tường lửa chuẩn trên các server proxy hòng chặn việc truy nhập tới nội dung bằng cách chặn vào địa chỉ IP Router được chỉ định, cùng với Golden Shield (Lá chắn vàng) có chức năng giám sát và kiểm duyệt người dùng. Có thể nói, Trung Quốc đã biến mình thành một “ốc đảo Internet” và toàn bộ hệ thống mạng của đất nước này đã rơi vào trong tầm kiểm soát của chính quyền Bắc Kinh.

Đạo luật an ninh mạng Trung Quốc hướng đến thiết lập ChinternetĐạo luật an ninh mạng Trung Quốc hướng đến thiết lập Chinternet

Thậm chí Google và Facebook, hai gã khổng lồ trong lĩnh vực dịch vụ và truyền thông cũng khó sống tại Trung Quốc. Google không được phép hoạt động tại Trung Quốc từ năm 2010 do chính sách về bảo mật không cho phép Trung Quốc can thiệp, kiểm duyệt nội dung. Facebook và Twitter cũng có số phận tương tự.

Theo lời ông Qi Xiaoxia – giám đốc Ban Hợp tác Quốc tế của Tổng cục Không gian Mạng (CAC) Trung Quốc, các công ty truyền thông nước ngoài muốn hoạt động tại Trung Quốc phải tuân theo pháp luật của Trung Quốc và đảm bảo không gây hại đến an ninh quốc gia và quyền lợi của người Trung Quốc.

3. Thái độ của người dân đối với Luật an ninh mạng Trung Quốc

Bất chấp những xử phạt, các nhà hoạt động và một số cơ quan báo chí vẫn đưa tin về vụ nổ Thiên Tân vào 08/2015 để phản kháng Luật an ninh mạng. Cư dân mạng Trung Quốc vẫn tiếp tục sử dụng các tài khoản Weibo, WeChat, QQ để truyền tải các thông điệp dưới dạng ngôn ngữ biểu tượng nhằm phản đối luật an ninh mạng.

Hàng loạt các nhà công nghệ vẫn tiếp tục tìm hiểu và phát triển phần mềm vượt tường lửa và mã hóa dữ liệu để người dùng có thể trao đổi dữ liệu mà không bị sự kiểm soát của chính quyền Trung Quốc. Có thể nhận thấy thái độ không đồng tình của người dân Trung Quốc đối với luật an ninh mạng của nước này thông thông qua những hành động sau đây:

  • Năm 2017, khi chính quyền Hà Bắc và Quảng Đông bắt đầu giám sát tất cả các điểm truy cập mạng không dây công cộng, thì một phần mềm dành cho điện thoại là WiFi Master Key đã được tải về 900 triệu lần. Phần mềm này cho phép các hoạt động của người dùng được mã hóa, khiến việc giám sát trở nên vô dụng.
  • Tương tự như vậy, phần mềm vượt tường lửa Freegate do những người tập Pháp Luân Công viết ra cũng liên tục được cập nhật để giúp người dân Trung Quốc có thể tiếp cận với các tin tức không kiểm duyệt ở bên ngoài nước này.
  • Khi Apple bị chính quyền Trung Quốc ép phải xóa ứng dụng điện thoại của tờ báo New York Times ra khỏi hệ thống AppStore tại Trung Quốc, thì phiên bản Android của phần mềm này vẫn tiếp tục được tải về đều đặn, vì việc cấm cài đặt chúng trên hệ thống Android là khó khăn hơn nhiều.

Bất kỳ ai cũng đều không mong muốn bị giám sát khi sử dụng mạng internet vì mục đích gì đi chăng nữa. Luật an ninh mạng Trung Quốc yêu cầu hầu hết các dịch vụ trực tuyến phải thu thập và xác minh danh tính người dùng và giao cho cơ quan thực thi pháp luật khi có yêu cầu. Điều này ảnh hưởng nghiêm trọng đến quyền tự do ngôn luận và ngăn cản bày tỏ suy nghĩ của mọi người khi trực tuyến.