Tội phạm hình sự là một cái tên vô cùng quen thuộc đối với chúng ta. Thế nhưng tội phạm hình sự là gì cũng như có những loại tội phạm hình sự nào thì không phải ai cũng nắm rõ. Mời bạn đọc tham khảo bài viết dưới đây.

Tội phạm hình sự là gì?

Bộ Luật Hình sự 1999 quy định tội phạm và hình phạt đối với người phạm tội.

* Khái niệm tội phạm: Được quy định tại Điều 8 của Bộ Luật Hình sự

1. Tội phạm là hành vi nguy hiểm cho xã hội được quy định trong Bộ luật hình sự, do người có năng lực trách nhiệm hình sự thực hiện một cách cố ý hoặc vô ý, xâm phạm độc lập, chủ quyền, thống nhất, toàn vẹn lãnh thổ Tổ quốc, xâm phạm chế độ chính trị, chế độ kinh tế, nền văn hoá, quốc phòng, an ninh, trật tự, an toàn xã hội, quyền, lợi ích hợp pháp của tổ chức, xâm phạm tính mạng, sức khỏe, danh dự, nhân phẩm, tự do, tài sản, các quyền, lợi ích hợp pháp khác của công dân, xâm phạm những lĩnh vực khác của trật tự pháp luật xã hội chủ nghĩa.

Tội phạm hình sự

2. Căn cứ vào tính chất và mức độ nguy hiểm cho xã hội của hành vi được quy định trong Bộ luật này, tội phạm được phân thành tội phạm ít nghiêm trọng, tội phạm nghiêm trọng, tội phạm rất nghiêm trọng và tội phạm đặc biệt nghiêm trọng.

3. Tội phạm ít nghiêm trọng là tội phạm gây nguy hại không lớn cho xã hội mà mức cao nhất của khung hình phạt đối với tội ấy là đến ba năm tù; tội phạm nghiêm trọng là tội phạm gây nguy hại lớn cho xã hội mà mức cao nhất của khung hình phạt đối với tội ấy là đến bảy năm tù; tội phạm rất nghiêm trọng là tội phạm gây nguy hại rất lớn cho xã hội mà mức cao nhất của khung hình phạt đối với tội ấy là đến mười lăm năm tù; tội phạm đặc biệt nghiêm trọng là tội phạm gây nguy hại đặc biệt lớn cho xã hội mà mức cao nhất của khung hình phạt đối với tội ấy là trên mười lăm năm tù, tù chung thân hoặc tử hình.

4. Những hành vi tuy có dấu hiệu của tội phạm, nhưng tính chất nguy hiểm cho xã hội không đáng kể, thì không phải là tội phạm và được xử lý bằng các biện pháp khác.

* Về tuổi chịu trách nhiệm hình sự:

Theo quy định tại Điều 12 của Bộ luật Hình sự năm 1999 thì:

– Người từ đủ 16 tuổi trở lên phải chịu trách nhiệm hình sự về mọi tội phạm.

– Người từ đủ 14 tuổi trở lên, nhưng chưa đủ 16 tuổi phải chịu trách nhiệm hình sự về tội phạm rất nghiêm trọng do cố ý hoặc tội phạm đặc biệt nghiêm trọng.

***** Tham khảo thêm: Tội phạm rửa tiền là gì và mức phạt cho tội phạm rửa tiền như thế nào?

Đặc điểm của tội phạm hình sự là gì?

 Tính nguy hiểm cho xã hội hiện tại được xem xét là khác biệt với bộ luật hình sự năm 1972. Những tội phạm này được xem xét với những đặc điểm nổi bật, đặc trưng sau đây:

Người đủ 16 tuổi trở lên phải chịu trách nhiệm hình sự về mọi tội phạm
  • Có khả năng gây nguy hiểm cho xã hội. Độ nghiêm trọng, nhiều ít phụ thuộc vào từng trường hợp.
  • Mang tính có lỗi (lỗi gây ra có thể do vô ý hoặc cố ý).
  • Hành vi phạm tội được thực hiện bởi những chủ thể có năng lực trách nhiệm hình sự. Đối tượng này được xác định thông qua năng lực nhận thức, độ tuổi….
  • Tội phạm sẽ phải chịu trách nhiệm về hành vi của mình bằng những hình phạt, biện pháp răn đe theo đúng quy định hiện hành của pháp luật sở tại.

Tội phạm hình sự có rất nhiều hành vi khác nhau. Vì vậy tùy thuộc vào hành vi cũng như mức độ để đưa ra các chế tài xử lý khác nhau.