Sống trong một xã hội được bảo vệ bởi những quy định pháp luật như hiện nay, chúng ta cần phải năm rõ các kiến thức cơ bản về pháp luật. Một trong số đó là về vấn đề tội phạm là gì – một vấn đề mang tính nguy hiểm. Những thông tin dưới đây sẽ thông tin đến bạn cái nhìn khái quát về tội phạm.

Tội phạm là gì?

Hiểu một cách ngắn gọn, tội phạm là những người có hành vi gây nguy hiểm cho xã hội được quy định trong Bộ luật Hình sự. Những người này phải có năng lực trách nhiệm hình sự hoặc pháp nhân thương mại và sẽ chịu xử lý hình sự theo pháp luật.

Ví dụ những hành vi như giết người, cố ý gây thương tích, buôn bán, tàng trữ, vận chuyển các hàng hóa bị cấm (ma túy, người…) là các hành vi phạm tội và người thực hiện hành vi là tội phạm.

Tội phạm học là gì?

Tội phạm học là môn khoa học hình sự chuyên nghiên cứu về các vấn đề liên quan đến tội phạm như tình trạng, sự biến động, nguyên nhân, biện pháp phòng ngừa… Cần phải dựa trên các kiến thức nền tảng của khoa học xã hội và nhân văn như tâm lý học, thống kê xã hội, xã hội học…Tội phạm học giúp theo dõi hiện trạng của tội phạm, đánh giá các biện pháp phòng ngừa đang sử dụng, từ đó đưa ra hệ thống giải pháp xử lý các vấn đề còn tồn tại và nguyên nhân phát sinh tội phạm.

Bộ môn Tội phạm học giúp nghiên cứu toàn diện về tội phạm

Bộ môn Tội phạm học giúp nghiên cứu toàn diện về tội phạm

Xem thêm: Những điểm cần làm rõ trong quy định phân loại tội phạm

Tội phạm có mấy loại?

Tội phạm được chia làm 4 loại, dựa trên tính chất và mức độ nguy hiểm của hành vi phạm tội:

  • Tội phạm đặc biệt nghiêm trọng: loại tội phạm gây nguy hiểm đặc biệt lớn cho xã hội, có khung hình phạt tù từ 15 – 20 năm, tù chung thân, tử hình.
  • Tội phạm rất nghiêm trọng: những tội phạm gây nguy hiểm rất lớn cho xã hội, có hình phạt cao nhất từ 7 – 15 năm tù.
  • Tội phạm nghiêm trọng: tội phạm có hành vi gây nguy hiểm lớn cho xã hội, hình phạt cao nhất 3 – 7 năm tù giam.
  • Tội phạm ít nghiêm trọng: hành vi phạm tôi gây nguy hiểm không lớn cho xã hội, thường bị phạt tiền, cải tạo không giam giữ hoặc tù giam đến 3 năm.

Cấu thành tội phạm

Tiếp sau sẽ là kiến thức về tội phạm và cấu thành tội phạm. Để hình thành một tội phạm có 4 yếu tố cấu thành: khách thể, chủ thể, khách quan và chủ quan.

  • Khách thể: là quan hệ xã hội bị tội phạm xâm hại, gây thiệt hại, đe dọa gây thiệt hại. Ví du như độc lập, chủ quyền quốc gia, trật tự xã hội, tính mạng, tài sản, sức khỏe, danh dự, nhân phẩm…
  • Chủ thể: cá nhân hoặc tổ chức gây ra hành vi phạm tội, có đầy đủ năng lực trách nhiệm hình sự theo Bộ luật Hình sự quy định.

Bản thân tội phạm là chủ thể của hành vi tội phạm

Bản thân tội phạm là chủ thể của hành vi tội phạm

  • Yếu tố khách quan: là những biểu hiện bên ngoài của tội phạm, bao gồm các dấu hiệu hành vi nguy hiểm cho xã hội, hậu quả của hành vi đó, quan hệ giữa hành vi và hậu quả, thời gian, địa điểm, công cụ, phương thức phạm tội.
  • Yếu tố chủ quan: những biểu hiện bên trong của tội phạm, đơn giản là trạng thái tâm lý của tội phạm. Bao gồm: động cơ, mục đích, dấu hiệu lỗi của tội phạm.

Ví dụ một tình huống: chị H. và anh T. là vợ chồng, nhưng anh T. lại ngoại tình với chị V. là người làng bên. Chị H. phát hiện ra và tối ngày 24/10/2018 chị đã đến nhà V. để phân rõ trắng đen. Trong lúc đôi co qua lại, chị H. đã dùng con dao thủ sẵn trong người đâm chị V. khiến chị V. phải vào bệnh viện cấp cứu.

Phân tích các thành phần cấu thành tội phạm, thì khách thể là tính mạng, sức khỏe của chị V. Chủ thể vi phạm là chị H. Các yếu tố khách quan là: hành vi đâm người của chị H., hậu quả khiến chị V. bị thương nặng phải nhập viện. Thời gian tối 24/10/2018, địa điểm tại nhà chị V. Hung khí là một con dao. Về yếu tố chủ quan, hành vi của chị H. là cố ý trực tiếp gây thương tích, với động cơ ghen tuông và mục đích là muốn trả thù chị V.

Với những chia sẻ trên, hi vọng các bạn sẽ nắm được phần nào những kiến thức về tội phạm và mức độ nguy hiểm của tội phạm. Hãy luôn luôn tuân thủ và làm theo pháp luật để giúp xã hội tốt đẹp hơn.

5 (100%) 1 vote